Superkompüter
Superkompüter hazırda mümkün olan ən yüksək hesablama performansı səviyyəsində və ya ona yaxın səviyyədə işləmək üçün nəzərdə tutulmuş maşındır. Tək bir sürətli prosessora güvənmək əvəzinə, superkompüter standart kompüterin edə biləcəyindən daha sürətlə problemləri həll etmək üçün paralel şəkildə birlikdə işləyən minlərlə, hətta milyonlarla emal vahidini birləşdirir.
Superkompüterlər, adətən, iqlim modelləşdirilməsi, dərmanların kəşfi, astrofizika simulyasiyaları və süni intellekt tədqiqatları kimi böyük həcmdə məlumat və ya son dərəcə mürəkkəb hesablamalar tələb edən tapşırıqlar üçün istifadə olunur. Onların performansı çox vaxt saniyədə üzən nöqtəli əməliyyatların sayı (FLOPS) ilə ölçülür və ən qabaqcıl sistemlər eksaskal diapazonuna çatır, yəni onlar saniyədə kvintilyondan çox hesablama apara bilirlər.
Superkompüterin əsas ideyası paralel emaldır. Böyük problem daha kiçik hissələrə bölünür və hər bir hissə eyni vaxtda fərqli prosessor tərəfindən icra olunur. Daha sonra nəticələr yekun cavabda birləşdirilir. Bu yanaşma superkompüterlərə adi kompüterin tamamlaması üçün illər tələb edəcək iş yüklərini icra etməyə imkan verir.
Bu miqyası dəstəkləmək üçün superkompüterlər sıx yerləşdirilmiş komponentlərin yaratdığı istiliyi idarə etmək məqsədilə ixtisaslaşdırılmış avadanlığa, yüksək sürətli qarşılıqlı bağlantılara və qabaqcıl soyutma sistemlərinə güvənir. Bəzi təşkilatlar avadanlığa sahib olmadan böyük data mərkəzlərindən hesablama gücünü icarəyə götürməklə oxşar imkanlara çıxış əldə edir. Bu yanaşma konseptual olaraq kripto məkanında istifadəçilərin paylaşılmış emal resurslarına çıxış üçün ödəniş etdiyi
bulud mayninqi yanaşmasına bənzəyir.
Superkompüterlər
blokçeyni qoruyan hesablama gücü ilə eyni deyil. Blokçeyn şəbəkəsi işi bir maşında cəmləmək əvəzinə, dünyanın müxtəlif yerlərində olan çoxsaylı müstəqil
qovşaq arasında paylayır.
İş sübutu sistemlərində bütün maynerlərin birgə gücü şəbəkənin
heşreyti kimi ölçülür və bu göstərici istənilən tək superkompüterin çıxışını xeyli üstələyə bilər.
Gələcəyə baxdıqda, əlaqəli maraq sahələrindən biri hesablama üçün fundamental olaraq fərqli modeldən istifadə edən
kvant kompüterlərinin potensial təsiridir. Kvant maşınları klassik superkompüterlərdən fərqli olsa da, hər ikisi daha böyük hesablama gücünə doğru davam edən axtarışı əks etdirir və tədqiqatçılar bu cür irəliləyişlərin rəqəmsal aktivləri qoruyan kriptoqrafik metodlara necə təsir göstərə biləcəyini araşdırmağa davam edir.