Suveren qarz bozorlarida hech kim gapirmayotgan g‘alati bir holat yuz bermoqda.

AQSh va Xitoy hukumatlarining qarz olish xarajatlari o‘rtasidagi farq tarixiy darajaga chiqdi. Amerika Xitoyga qaraganda deyarli hech qanday xarajatsiz qarz olishi mumkin.

Ko‘pchilik buni shunchaki Fed va Xitoy Xalq banki o‘rtasidagi farq, dollar hukmronligi yoki xavfsiz aktivlarga oqim bilan izohlaydi. Ammo bu yerda chuqurroq bir savol bor:

Obligatsiyalar bozori global kuchlar muvozanatidagi tub o‘zgarishni sezdirmay narxlarga kiritayaptimi?

Suveren kredit spredlariga o‘n yilliklar kesimida qarasangiz, ular shunchaki iqtisodiy ko‘rsatkichlar emas — geosiyosiy baholash mezonlaridir. Ular kapital qayerda o‘zini eng xavfsiz his qilishini, qonun ustuvorligi qayerda kuchliroq ekanini va institutlar qayerda barqarorroq ekanini aks ettiradi.

Hozir bu farq global kapital, Amerikaning tanazzuli haqidagi barcha shov-shuvlarga qaramay, AQShni hanuz ag‘darib bo‘lmaydigan gegemon deb bilayotganini bong urib aytmoqda.

Xitoyda YaIM o‘sishi, ishlab chiqarish bazasi va «Bir makon, bir yo‘l» tashabbuslari bor. Ammo obligatsiyalar bozori hikoyalarga qiziqmaydi. Uni mana bular qiziqtiradi: Pulimni qaytarib ololamanmi? Qoidalar bir kechada o‘zgarib ketmaydimi? Mulk huquqi daxlsizmi?

Spredning aytishicha: Biz Pekinga qaraganda Vashingtonga ko‘proq ishonamiz. Ancha ko‘proq.

Gap qisqa muddatli foiz siyosati haqida emas. Agar keyingi 30 yilga boyligingizni saqlash uchun bitta mamlakatni tanlashingiz kerak bo‘lsa, pulingizni qayerga qo‘yishingiz haqida.

Bozorlar ilgari ham geosiyosiy kuchlar o‘zgarishini to‘g‘ri ilg‘agan — ko‘pincha bu haqdagi sarlavhalar paydo bo‘lishidan yillar oldin.

Shunday ekan, balki obligatsiyalar bozori tahlil markazlari hali ham muhokama qilayotgan narsani allaqachon bilgandir.