எத்தனையோ முறை நீங்கள் எத்தீரியத்தில் பரிவர்த்தனை செய்ய முயன்று மதிப்புமிக்க சில நிமிடங்களை செலவிட்டிருக்கிறீர்கள், அல்லது அதிக போக்குவரத்து (traffic) இருக்கும் போது அதிக கேஸ் ($) செலவு ஏற்பட்டிருக்கிறதா? கவலை வேண்டாம். மெதுவான பரிவர்த்தனைகள் மற்றும் அதிக கேஸ் செலவுக்கான தீர்வாக, zero-knowledge proofs (ZKP) அறிமுகமாகிறது. வரலாறு ZKP என்ற கருத்து, குறியாக்கத்தின் ஒரு கவர்ச்சிகரமான பயன்பாடாகும்; இதில் ஒரு தரப்பு, அந்த அறிக்கை உண்மையானது என்பதை மற்றொரு தரப்பிற்கு நிரூபிக்க முடியும்; அதே சமயம் அந்த அறிக்கையின் செல்லுபடியாக்கம் (validity) தவிர வேறு எந்த கூடுதல் தகவலையும் வெளிப்படுத்தாது. ZKP (நிரூபிக்காத சான்றுகள்) என்ற கருத்தை அறிமுகப்படுத்திய முதல் ஆய்வு 1985 ஆம் ஆண்டு மாசசூசெட்ஸ் தொழில்நுட்ப நிறுவனம் (MIT) சேர்ந்த ஷாஃபி கோல்ட்வாசர் மற்றும் சல்வியோ மிக்காலி ஆகியோரால் வெளியிடப்பட்டது. அவர்களின் “Probabilistic Encryption” என்ற கட்டுரை, அந்த எண்ணை வெளிப்படுத்தாமல் அல்லது அதைப் பற்றிய கூடுதல் தகவல்களை வெளிப்படுத்தாமல், ஒரு எண்ணின் குறிப்பிட்ட பண்புகளை நிரூபிக்க முடியும் என்பதை காட்டியது. இந்த முன்னோடியான கண்டுபிடிப்பு, நவீன குறியாக்கத்தில் ZKP-களை ஒரு முக்கிய கருவியாக உருவாக்குவதற்கான பாதையைத் திறந்தது.
"ಇಲ್ಲಿ ಸ್ವಲ್ಪ ಹೊತ್ತಿಂದ ಸ್ವಲ್ಪ ತುಂಬಾ ಮುಚ್ಚಿಕೊಂಡಂತಾಗಿದೆ. ಹಾಸ್ಯ ಸ್ಪರ್ಧೆ ಮಾಡೋದು ಮಜವಾಗಿರುತ್ತೆ ಅನ್ನಿಸಿತು. ನಾನು ಆರಂಭಿಸುತ್ತೇನೆ...
4 ವರ್ಷಕ್ಕೊಮ್ಮೆ ಬರುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ನನ್ನ ಹಣದ ಅರ್ಧವನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ—ಅದೀಗ ಅದು ನನ್ನ ಹೆಂಡತಿಯಂತೆ ಹೇಗೆ?"
ಕ್ರಿಪ್ಟೋಕರೆನ್ಸಿಗಳು ಡಿಜಿಟಲ್ ಅಥವಾ ವರ್ಚುವಲ್ ಟೋಕನ್ಗಳು; ಇವು ಹೊಸ ಘಟಕಗಳ ಸೃಷ್ಟಿಯನ್ನು ಭದ್ರಪಡಿಸಲು ಹಾಗೂ ವ್ಯವಹಾರಗಳನ್ನು ಸುರಕ್ಷಿತಗೊಳಿಸಲು ಗುಪ್ತಲಿಪಿ (cryptography) ಅನ್ನು ಬಳಸುತ್ತವೆ. ಕ್ರಿಪ್ಟೋಕರೆನ್ಸಿಗಳು ಕೇಂದ್ರಿಕೃತವಾಗಿಲ್ಲ; ಸರ್ಕಾರ ಅಥವಾ ಹಣಕಾಸು ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ನಿಯಂತ್ರಣಕ್ಕೆ ಒಳಪಡುವುದಿಲ್ಲ. ಜನಪ್ರಿಯ ಕ್ರಿಪ್ಟೋಕರೆನ್ಸಿಗಳಲ್ಲಿ ಬಿಟ್ಕಾಯಿನ್, ಇಥೀರಿಯಂ ಮತ್ತು ಲೈಟ್ಕಾಯಿನ್ ಸೇರಿವೆ.