Voqealarning kutilmagan burilishida markazlashmagan moliya (DeFi) kreditlash protokoli Curve’dan, asosan ether ko‘rinishidagi, jami 73,5 million dollarni o‘marib ketgan xaker noqonuniy qo‘lga kiritilgan mablag‘larning taxminan 52,3 million dollarini qaytarib, hayratlanarli qadam qo‘ydi. Bu kutilmagan hodisa kriptovalyuta xavfsizligi va mablag‘larni qaytarish borasidagi o‘zgaruvchan jarayonlarga e’tibor qaratmoqda.

Mablag‘larni qaytarish yo‘li qiziqarli muzokaralar bilan boshlandi. Hujumga uchragan Curve protokoli xakerga noodatiy taklif bilan murojaat qildi: o‘g‘irlangan mablag‘larning asosiy qismini qaytarish va mukofot sifatida 10 foizini o‘zida qoldirish. Ajablanarlisi shundaki, xaker taklifga rozi bo‘ldi va hatto pulni qaytarish manzili to‘g‘riligini ta’minlash uchun Curve operatorlari bilan muloqotga kirishdi. Bu almashinuv Ethereum blokcheynida, uning yozma xabarlarni xavfsiz uzatish imkoniyatidan foydalangan holda amalga oshdi.

Hakerning mablag‘larni qaytarish qarori bundan qulayroq paytga to‘g‘ri kelishi mumkin emas edi. Curve asoschisi va bosh direktori Maykl Egorov 85 million dollarlik kredit bo‘yicha likvidatsiya xavfi ostida edi: kreditning 168 million dollarlik CRV tokenlari bilan ta’minlangan garov qiymati 0,4 dollardan pastga tushgandi. Bu inqirozning oldini olish uchun avvalroq Jastin San va Machi Big Brother kabi taniqli kripto arboblariga CRV tokenlari sotilgan edi.

Asl mohiyatiga ko‘ra, Curve markazlashmagan birja va moliya protokoli bo‘lib, asosan steyblkoinlar uchun likvidlik havzalarini taklif qiladi hamda kreditlash ekotizimini qo‘llab-quvvatlash uchun katta foiz daromadini ta’minlaydi. Hakerlik hujumiga uchrab, bloklangan jami mablag‘lar 1,8 milliard dollargacha tushganiga qaramay, Curve qiyinchiliklarni yengib, o‘tgan yilning yanvar oyida bloklangan jami mablag‘lar bo‘yicha 23 milliard dollardan oshiq cho‘qqiga chiqdi.

Hakerning o‘g‘irlangan mablag‘larning bir qismini qaytargani tahsinga loyiq, biroq Curve adolat qaror topishi yo‘lidagi sa’y-harakatlaridan qaytmayapti. Protokol hakerning shaxsini aniqlash va unga nisbatan huquqiy choralar ko‘rilishiga ko‘maklashish maqsadida 1,85 million dollarlik mukofot e’lon qildi. Ethereum tranzaksiya ma’lumotlarida Curve shunday deb yozdi: «Endi mukofotni ommaga ham taklif qilamiz: ekspluatator o‘zlashtirgan mablag‘ning qolgan 10 foiziga teng mukofot, agar bu sudda ayblov hukmi chiqarilishiga olib kelsa, beriladi».

Haker o‘g‘irlangan mablag‘larning salmoqli qismini qaytarishga qaror qilgani kriptovalyuta olamiga murakkablik qo‘shadi. Bu voqea raqamli aktivlar sohasida muzokara va tavba qilish imkoniyati borligini ko‘rsatadi. Curve tiklanib, ishga nuqta qo‘yishga intilayotgan bir paytda, kriptovalyuta hamjamiyati o‘g‘rilik, muzokara va adolat izlash haqidagi qiziqarli voqeaning davomi qanday kechishini nafasini ichiga yutib kuzatmoqda.