Fond bozorlarida likvidlik — yoqilg‘i.

Lekin bu yoqilg‘i to‘liq «qarzga olingan» bo‘lsa, kichik bir uchqun ham yong‘inni yoqishga yetadi.

Oldimizdagi grafik narxlar harakatini emas, balki «odamlar xulq-atvori»ni ko‘rsatadi.

Margins qarzi (Margin Debt) so‘nggi 7 oy ichida faqat +42% ga sakradi.

Anig‘iroq aytganda: investorlar bor-yo‘g‘ining hammasini qo‘yishdi, keyin uning ustidan yana qarz olishdi — narxlarning o‘sishiga garov qilish uchun. Bu «All-in» holati.

-

Nega bu raqam tarixan dahshatli?

Tarix hech kimga yon bosmaydi.

Qarz olishning bu keskin tezlashuvi (+42%) zamonaviy tarixda atigi 5 marta bo‘lgan. Har safar natija bir xil edi, istisnosiz:

Ushbu signal berilgandan keyin 1 yil o‘tgach,

S&P 500 indeksi 100% holatlarda pasaygan edi.

Sana-lar shunchaki raqam emas: buni oldin qachon ro‘y berganiga qarang:

2000-yil fevral: dot-com pufagining cho‘qqisi.

2007-yil may: global moliyaviy inqirozgacha bo‘lgan cho‘qqi.

Ushbu signal berilganidan bir yil o‘tib, daromadning tarixiy o‘rtacha qiymati -6.93%.

-

Haqiqiy xavf: “majburiy realizatsiya” (Margin Call):

Qarzga to‘lib ketgan bozorlardagi muammo “ko‘tarilmaslik”da emas, balki “faqat ozgina pasayish”da.

5% yoki 10% ga har qanday pasayish vositachilarni qarzdorlar portfellarini qarzlarini yopish uchun sotishga majbur qiladi va majburiy sotuvlar (Forced Selling) to‘lqinini keltirib, bozorni yana pastga bosadi hamda leverage pufagini portlatadi.

-

Xulosa:

Hamma (qarzga olingan pul bilan) baribir allaqachon sotib bo‘lganida, yangi xarid kuchi tugaydi. Bu grafik bizga bozor hozir “bitta tayanch oyoq”da turganini ko‘rsatadi.

Bu paytlarda naqd pul “behuda o‘tkazilgan imkoniyat” emas..

Bu sizga bozor haddan tashqari optimistlarni jazolash uchun qaytib kelganida kerak bo‘ladigan “yoqilg‘i”dir.

Esda tuting:

Bozor zinapoyaga chiqadi (sekin), lekin lift bilan tushadi (tez)..

Ayniqsa lift qarzlar bilan to‘lganda.