Silicon Valley Bank va Signature Bank’ning qulashidan so‘ng moliya sohasida jiddiy xavotirlar yuzaga keldi. Vaziyatning jiddiyligini ortiqcha baholab bo‘lmaydi, chunki bu bank sektorini larzaga soldi
Yaqinda Silicon Valley Bank (SVB) va Signature Bank’ning qulashi amaldagi moliya tizimining adolatliligi va barqarorligi borasida xavotirlarni yuzaga keltirdi. Federal hukumat omonatchilarni himoya qilish va zararni kamaytirish uchun tezkor choralar ko‘rgan bo‘lsa-da, ayrimlar oxir-oqibat omonatchilarni qutqarish xarajati soliq to‘lovchilar zimmasiga tushishi mumkinligini ta’kidladi.
Circle SVB 40 milliard dollarlik yechib olish so‘rovining jami 3,3 milliard dollarini o‘tkaza olmaganini e’lon qilganidan so‘ng, USD Coin, USD Digital va DAI kabi yirik steyblkoinlarning barqarorligi shubha ostida qoldi. Banklarning qulashi keng ko‘lamli oqibatlarga olib kelmoqda: ular bilan bog‘liq ko‘plab boshqa tashkilotlar tuzatib bo‘lmaydigan zarar ko‘rishi mumkin.
Bunga javoban AQSh prezidenti Jo Bayden jamoatchilikni hech bir amerikalik soliq to‘lovchi bu oqibatlarning asosiy yukini ko‘tarmasligiga ishontirdi va voqea uchun mas’ul shaxslarni javobgarlikka tortishga qat’iy bel bog‘laganini bildirdi. Biroq Baydenning Twitter’dagi ayrim kuzatuvchilari shubha bilan qaramoqda va uning qilgan yoki qo‘l urgan har qanday ishi soliq to‘lovchilarga qimmatga tushishini ta’kidlamoqda.
Federal zaxira tizimi SVB faoliyatining barbod bo‘lishiga olib kelgan omillar, jumladan, muassasa yopilishidan oldin qanday nazorat qilingani va tartibga solingani yuzasidan chuqur tekshiruv olib bormoqda. SVB 10-mart kuni Kaliforniya Moliyaviy himoya va innovatsiyalar departamenti tomonidan yopildi, ammo majburiy yopilishiga aniq sabab ko‘rsatilmadi.
Biroq davlat obligatsiyalariga kiritilgan investitsiyalardan katta zarar ko‘rilishi va misli ko‘rilmagan miqdordagi mablag‘ yechib olinishi oqibatida yuzaga kelgan jiddiy likvidlik muammolari uning qulashiga sabab bo‘lgan, deb taxmin qilinmoqda.
Kelajakda shunga o‘xshash moliyaviy falokatlar yuz bermasligi uchun hukumat tezkor choralar ko‘rishi juda muhim. SVB qulashining sabablarini sinchiklab o‘rganish orqali moliya tizimining barqarorligi va xavfsizligini ta’minlash uchun zarur islohotlarni amalga oshirish mumkin.
Umuman olganda, federal hukumat zararni kamaytirish va omonatchilarni himoya qilish uchun faol choralar ko‘rgan bo‘lsa-da, soliq to‘lovchilar zimmasiga tushishi mumkin bo‘lgan xarajatlar yuzasidan xavotirlar saqlanib qolmoqda. Uzoq muddatda ham omonatchilarni, ham soliq to‘lovchilarni himoya qila oladigan muqobil yechimlarni ko‘rib chiqish muhim.