Asosiy ommaviy axborot vositalari e’tiborini tortgan ko‘plab taniqli blokcheyn loyihalari mavjud bo‘lsa-da, blokcheyn texnologiyasi imkoniyatlari chegarasini kengaytirayotgan kichikroq, tor ixtisoslashgan loyihalar ham ko‘p. Ushbu maqolada biz hali nisbatan kichik va tor ixtisoslashgan bo‘lgan eng qiziqarli beshta blokcheyn loyihasini ko‘rib chiqamiz.
Aragon
Aragon markazlashmagan avtonom tashkilotlarni (DAO) yaratish va boshqarish uchun mo‘ljallangan markazlashmagan platformadir. DAOlar blokcheynda faoliyat yuritadigan va aqlli shartnomalar orqali boshqariladigan tashkilotlardir. Ular shaffof, xavfsiz va demokratik bo‘lishi, qarorlar esa ovoz berish jarayoni orqali qabul qilinishi uchun yaratilgan. Aragon DAOlarni yaratish va boshqarishni osonlashtiradi hamda boshqaruv va tashkilot haqidagi tasavvurlarimizni tubdan o‘zgartirish imkoniyatiga ega.
IOTA
IOTA — narsalar internetiga (IoT) yo‘naltirilgan blokcheyn loyihasi. Loyiha yengil, tezkor va kengayuvchan bo‘lishi uchun yaratilgan Tangle deb nomlangan noyob arxitekturadan foydalanadi. IOTA IoT qurilmalari o‘rtasida xavfsiz va komissiyasiz mikrotranzaksiyalarni amalga oshirishni maqsad qilgan. Bu qurilmalar o‘rtasidagi aloqa va savdo uchun yangi imkoniyatlar ochadi.
Enjin
Enjin — o‘yin sohasiga yo‘naltirilgan blokcheyn loyihasi. Loyiha blokcheynda o‘yin ichidagi buyumlar va valyutalar kabi raqamli aktivlarni yaratish va boshqarish uchun platforma ishlab chiqqan. Bu aktivlar to‘liq o‘yinchilarga tegishli bo‘lib, ular tomonidan boshqariladi hamda markazlashmagan savdo maydonlarida sotilishi yoki ayirboshlanishi mumkin. Enjin o‘yinchilarga o‘yin ichidagi aktivlariga chinakam egalik qilish imkonini berib, o‘yin sanoatini tubdan o‘zgartirish salohiyatiga ega.
Steemit
Steemit — foydalanuvchilarni kontent yaratgani va saralagani uchun mukofotlaydigan blokcheynga asoslangan ijtimoiy media platformasi. Platforma Steem blokcheynida ishlaydi va foydalanuvchilarning hissasini mukofotlash uchun ijobiy va salbiy ovozlar tizimidan foydalanadi. Foydalanuvchilar platformadagi ishtiroki uchun kriptovalyuta mukofotlarini ham olishlari mumkin. Steemit kontent yaratish va saralashning yanada markazlashmagan hamda shaffof modelini taklif qilib, an’anaviy ijtimoiy media sanoatini o‘zgartirish salohiyatiga ega.
Gnosis
Gnosis — foydalanuvchilarga kelajakdagi voqealar natijasini taxmin qilish imkonini beruvchi markazlashmagan prognoz bozori platformasi. Platforma Ethereum blokcheynida ishlaydi va saylovlar, sport hamda moliya kabi keng doiradagi voqealar uchun prognoz bozorlarini yaratishda aqlli shartnomalardan foydalanadi. Gnosis prognozlash va bashorat qilish haqidagi qarashlarimizni tubdan o‘zgartirish, yanada aniq va samarali qarorlar qabul qilish imkonini berish salohiyatiga ega.
Xulosa qilib aytganda, bu blokcheyn loyihalari hali kichik va tor doiraga yo‘naltirilgan bo‘lishi mumkin, ammo ular ko‘plab sohalarni o‘zgartirish va blokcheyn texnologiyasi imkoniyatlari chegarasini kengaytirish salohiyatiga ega. Markazlashmagan avtonom tashkilotlardan tortib o‘yinlar va prognoz bozorlarigacha bo‘lgan bu loyihalar blokcheynning turli sohalarda qo‘llanilishini hamda ma’lumotlar va tranzaksiyalar haqidagi qarashlarimizni tubdan o‘zgartirish salohiyatini namoyish etadi.