ලෝකයේ විශාලතම වත්කම් කළමනාකරු වන BlackRock පවසන්නේ, පුළුල් ලෙස AI භාවිතය (adoption) සිදුවීම ඩිජිටල් වත්කම් සඳහා ඇති ඉල්ලුම පිළිබඳ අඩු ලෙසම අගය කර ඇති මූලාශ්රයක් විය හැකි බවයි.
එහි නවතම පර්යේෂණ පත්රිකාවේ “The Machine-Native Economy” යනුවෙන් BlackRock කියා සිටින්නේ, AI හි ඉහළ යාම සහ යන්ත්ර-තු-යන්ත්ර ගෙවීම් (machine-to-machine payments) බ්ලොක්චේන සඳහා මෙන්ම ස්ථාවර කාසි (stablecoins) සහ අනෙකුත් ඔන්-චේන් (on-chain) වත්කම් ඇතුළු, ක්රමලේඛනීය ගෙවීම් යටිතල පහසුකම් සඳහා ඇති ඉල්ලුම වැඩි කළ හැකි බවයි. එසේම, ගණනය කිරීම් වෙළෙඳපොළ (compute market) සඳහා ඩිජිටල් වත්කම්ට උපස්ථායක අවස්ථාවක් තිබිය හැකි බවද ඔවුන් දකිනවා: ගණනය කිරීමේ ධාරිතාව (computing capacity) සංකේතීකරණය කර (tokenized), වෙළෙඳාම් කර, සහ ඇපයක් (collateral) ලෙස භාවිතා කළ හැකි බවයි.
“මෙම වර්ධනයන් එකට, ඩිජිටල් වත්කම් පිළිගැනීම සඳහා AI හට ව්යුහාත්මක ප්රేరකයක් (structural catalyst) ලෙසත්, AI ආර්ථිකය සඳහා ඩිජිටල් වත්කම් හැකි පහසුකරුවෙකු (facilitator) ලෙසත් ස්ථානගත කරයි,” BlackRock හි Will Su, Robert Mitchnick, Jay Jacobs සහ William Helm විසින් ලියා තිබුණි. “මෙම සම්බන්ධය අවධානයෙන් තැබී ඇත්තේ අඩුවෙන් වන අතර, වැඩිවන අර්ධ-ස්වයංක්රීය ඩිජිටල් ආර්ථිකයක මූලික යටිතල පහසුකමක් ලෙස ඩිජිටල් වත්කම්වල කාර්යභාරය පුළුල් කළ හැක.”
ක්රිප්ටෝ කර්මාන්තය බොහෝ කලක් තර්ක කර ඇත්තේ AI සහ ඩිජිටල් වත්කම් අතර ඇති හැකි සම්බන්ධය ගැනයි. නමුත් BlackRock හි පර්යේෂණය, එම තර්කය ආයතනික ආයෝජකයන්ගේ පුළුල් ප්රේක්ෂකයන් වෙත ගෙන යා හැක.
AI මඟින් යන්ත්ර-ස්වදේශීය (machine-native) ගෙවීම් මාර්ග සඳහා අවශ්යතාව වැඩි කළ හැක
BlackRock හි තර්කයන්ගෙන් එක් කරුණක් නම්, agentic AI නැගීමෙන් යන්ත්ර-ස්වදේශීය ගෙවීම් උපකරණ සඳහා ඇති ඉල්ලුම වැඩි විය හැකි බවයි.
පවතින ගෙවීම් මාර්ග (payment rails) මඟින් ඇතැම් මට්ටමක ස්වයංක්රීයකරණය කළ හැකි වුවත්, ගිණුම් සැකසීම, සාක්ෂි/පැවරීම (credentialing), සහ අවසර දීම සඳහා මිනිස් මැදිහත්වීම අවශ්ය විය හැක. ඒ අතරම, වෙළෙන්ඳ ගාස්තු (merchant fees) අඩු වටිනාකම් ගනුදෙනු ලාභදායී නොවන ලෙස තැබිය හැකි අතර, ගෙවීම අවසන් වීම (settlement) සහ අවසන්බව/අවසානතාව (finality) සඳහා කාලයන් විවිධ සපයන්නන් අතර වෙනස් විය හැක.
BlackRock පැවසුවේ stablecoins, ස්වදේශීය ගුප්ත මුදල් (native cryptocurrencies) සහ ටෝකනීකරණය කළ සැබෑ ලෝක වත්කම් (tokenized real-world assets) ක්ෂණික-ඉහළ-සංඛ්යාත (high-frequency), ශතයකට අඩු (sub-cent), යන්ත්ර-යාන්ත්ර (machine-to-machine) ගනුදෙනු සඳහා හොඳින් ගැලපෙන බවයි—ඒවා දවස පුරාම, වටාපුරාම සිදුවන තත්ත්වයක.
“නියෝජිත-කේන්ද්රීය වාණිජ (agentic commerce) සඳහා විවිධ ආකාරයේ ඩිජිටල් වත්කම් සහය විය හැකි නමුත්, ගනුදෙනු භාවිතය සඳහා stablecoins බොහෝ දුරට පෙරමුන ගනී,” යැයි කතුවරුන් පැවසූහ.
Compute ක්රිප්ටෝ සඳහා නව වෙළඳපොළක් විවෘත කළ හැක
කතුවරුන් පැවසුවේ compute සඳහා වැඩිවෙමින් පවතින වෙළඳපොළ තුළ (AI පද්ධති පුහුණු කිරීමට සහ ධාවනය කිරීමට අවශ්ය සැකසුම් බලය) ඩිජිටල් වත්කම් සඳහා අවස්ථාවක් පවතින බවයි.
AI ඉල්ලුම ඉහළ යන විට, AI සමාගම්වලට පිරිවැය සහ අවදානම කළමනාකරණය කරන සපයන්නන් ස්ථිර කර ගැනීමට (lock in) උත්සාහ කළ හැක. එවැනි හැකියාවන්ට ඇති හිමිකම් පසුව මාරු කළ හැකි ටෝකන් ලෙස නිරූපණය කර, collateral ලෙස ඇපයට තබා, හෝ වෙළඳාම් කළ හැක.
“මෙය අනුව, ආයතනික ආයෝජකයන්ගේ සහභාගීත්වය පුළුල් කර, පුළුල් ඩිජිටල් වත්කම් පරිසර පද්ධතියට නව අවස්ථාවක් ලෙස ගණනය (compute) ස්ථාපිත කළ හැකි,” කතුවරුන් පැවසූහ. තවද, අවශ්ය පරිදි සම්පත් ස්වයංක්රීයව මිලදී ගැනීමට AI නියෝජිතයන් (agents) මෙම වෙළඳපොළවල් භාවිත කළ හැකි බවද ඔවුන් තර්ක කළහ.
BlackRock හි අදහස ක්රිප්ටෝ ක්රියාකරුවන්ගේ තර්කයන්වලට සමානයි. ජූලි මාසයේදී Coinbase හි ප්රධාන විධායක නිලධාරී Brian Armstrong, AI වෙත ක්රිප්ටෝව මාරු විය යුතුය යන ඉල්ලීම්වලට ප්රතිචාර දැක්වූයේය; ඔහු තර්ක කළේ AI නියෝජිතයන් ක්රිප්ටෝ මත පදනම් වූ මූල්ය සේවා සඳහා ඉල්ලුම වැඩි කළ හැකි බවයි.
“AI එක megatrend එකක් වීමෙන් ක්රිප්ටෝවට අහිමි වන්නේ කිසිවක් නැහැ,” Armstrong ලියා තිබුණේ, AI නියෝජිතයන්ට සාම්ප්රදායික බැංකු මාර්ග (traditional banking rails) නොව ක්රමලේඛණය කළ හැකි මුදල් (programmable money) අවශ්ය වන බැවිනි. “ඕනෑම අවස්ථාවක, එය ක්රිප්ටෝව තවත් වැදගත් කරයි,” ඔහු තවදුරටත් පැවසීය.
ක්රිප්ටෝ සමාගම් එම ක්රියාකාරකමට සහය දක්වන මෙවලම් දැනටමත් ගොඩනඟමින් සිටියි. Coinbase හි x402 ප්රොටෝකෝලය සහ Tempo හි Machine Payments Protocol යන දෙකම AI නියෝජිතයන්ට මාර්ගගත සේවාවන් සඳහා ස්වයංක්රීයව ගෙවීම් කිරීමට හැකිවන ලෙස නිර්මාණය කර තිබේ.
මැයි මාසයේ Circle විසින් agent wallets සහ USDC ගෙවීම් මෙවලම් හඳුන්වා දුන් අතර, OKX හි Agent Payments Protocol නැවත නැවත ගෙවීම් සහ අරමුදල් escrow තුළ තබා කාර්යයක් අවසන් වූ පසු මුදාහරින arrangement සඳහා සහය දීමට සැලසුම් කර ඇත.
සඟරාව: මහා ප්රශ්න: සාතෝෂි ඇත්තටම මිලියන 1.1 Bitcoin එකක් සතුද?
