#MultiversXPlansHardForkRecovery A VM- මට්ටමේ පරমাণුත්ව බගය MultiversX නිමාවට සම්පූර්ණ ජාල නතරයකට තල්ලු කළා — දැන් යථා තත්ත්වයට පත් කිරීමේ මාර්ගය ලෙස hard fork එක පරීක්ෂා කරමින් තිබේ.
• MultiversX හටගත් මූල හේතුව VM මට්ටමේ පරමාණුත්ව ගැටලුවක් බවයි; එය විශේෂිත දාර අවස්ථාවක (edge case) සිදුවන අනුපිළිවෙල දෝෂයක් (ordering error) සම්බන්ධයි.
• සිද්ධිය පාලනය කරගෙන තවදුරටත් බලපෑම වළක්වීමට වලීදරුවන් (validators) ජාල ප්රගතිය නතර කළා.
• කණ්ඩායම කේත වෙනස්කම් සූදානම් කර ඇති අතර යථා තත්ත්ව පත් කිරීමේ ක්රියා පටිපාටිය පරීක්ෂා කරමින් සිටී.
• සැලසුම් කර ඇති යථා තත්ත්වයට පත් කිරීම විශ්වාස කළ හැකි හොඳ (verified known-good) checkpoint එකකින් සම්බන්ධීකරණය වූ hard fork එකක් වශයෙන්.
• මයින්නෙට් යථා තත්ත්වයට පත් කිරීමට පෙර Validators වෙතින් Testnet සහ Devnet හරහා ක්රියා පටිපාටිය නැවත පෙරහුරු (rehearse) කිරීමට අපේක්ෂා කෙරේ.
• නිල අවසර/පැහැදිලි කිරීම (official all-clear) ලැබෙන තෙක් පරිශීලකයන්ට ගනුදෙනු (transactions) ඉදිරිපත් නොකරන ලෙස හෝ නැවත විකාශනය නොකරන ලෙසත්, හුවමාරු (exchanges) සහ පාලම් (bridges) හරහා EGLD/ESDT තැන්පත් කිරීම් සහ මුදල් ආපසු ගැනීම් (withdrawals) වලින් වැළකී සිටින ලෙසත් දැනුම් දී ඇත.
මෙතැනින් තමයි මට හිතෙන විදිහට කතාව තවත් රසවත් වෙනවා.
hard fork එක තමා මම වැඩිම අවධානය දෙන්නේ නැහැ. මම වැඩිපුර බලන්නේ MultiversX හට නියමාකාර රාජ්යය (state) රඳවාගෙන, exploit එකෙන් ඇති කළ වලංගු නොවන වෙනස්කම් ඉවත් කරමින් ජාලය පිරිසිදුව යථා තත්ත්වයට පත් කළ හැකිද යන්නයි.
කඩදාසි මත එය සරලයි. ඒත් එය සරල නැහැ.
මේ වගේ යථා තත්ත්ව පත් කිරීමකදී එකම chain state එක වටා වලීදරයන්, හුවමාරු (exchanges), පාලම් (bridges), යටිතල සේවා සපයන්නන් (infrastructure providers) සහ පරිශීලකයන් සියල්ලෝම එකට ගැලපෙන්න ඕනේ. දුර්වල සම්බන්ධකයක් (one weak link) තාක්ෂණික යථා තත්ත්ව පත් කිරීමක් මෙහෙයුම්මය (operational) අවුල් ජාලයක් බවට පත් කරන්න පුළුවන්.
ඒ නිසා මම “hard fork එක එනවා” කියන හෙඩ්ලයින් එකට වඩා, සම්බන්ධීකරණය වූ සැබෑ ලෝක තත්ත්වයන් යටතේ යථා තත්ත්ව පත් කිරීමේ ක්රියාවලිය ඇත්තටම වැඩ කරනවාද කියන එක ගැනයි වැඩිපුර උනන්දු.
ඒකෙන් මට ජාලයේ ප්රතිරෝධය (resilience) ගැන restart නිවේදනයට වඩා වැඩි තොරතුරු ලැබෙනවා.
මේක ඇත්තටම වෙනස් කරන්නේ මොනවාද කියලා තවම හොයාගන්න උත්සාහ කරමින් ඉන්නේ.
• MultiversX හටගත් මූල හේතුව VM මට්ටමේ පරමාණුත්ව ගැටලුවක් බවයි; එය විශේෂිත දාර අවස්ථාවක (edge case) සිදුවන අනුපිළිවෙල දෝෂයක් (ordering error) සම්බන්ධයි.
• සිද්ධිය පාලනය කරගෙන තවදුරටත් බලපෑම වළක්වීමට වලීදරුවන් (validators) ජාල ප්රගතිය නතර කළා.
• කණ්ඩායම කේත වෙනස්කම් සූදානම් කර ඇති අතර යථා තත්ත්ව පත් කිරීමේ ක්රියා පටිපාටිය පරීක්ෂා කරමින් සිටී.
• සැලසුම් කර ඇති යථා තත්ත්වයට පත් කිරීම විශ්වාස කළ හැකි හොඳ (verified known-good) checkpoint එකකින් සම්බන්ධීකරණය වූ hard fork එකක් වශයෙන්.
• මයින්නෙට් යථා තත්ත්වයට පත් කිරීමට පෙර Validators වෙතින් Testnet සහ Devnet හරහා ක්රියා පටිපාටිය නැවත පෙරහුරු (rehearse) කිරීමට අපේක්ෂා කෙරේ.
• නිල අවසර/පැහැදිලි කිරීම (official all-clear) ලැබෙන තෙක් පරිශීලකයන්ට ගනුදෙනු (transactions) ඉදිරිපත් නොකරන ලෙස හෝ නැවත විකාශනය නොකරන ලෙසත්, හුවමාරු (exchanges) සහ පාලම් (bridges) හරහා EGLD/ESDT තැන්පත් කිරීම් සහ මුදල් ආපසු ගැනීම් (withdrawals) වලින් වැළකී සිටින ලෙසත් දැනුම් දී ඇත.
මෙතැනින් තමයි මට හිතෙන විදිහට කතාව තවත් රසවත් වෙනවා.
hard fork එක තමා මම වැඩිම අවධානය දෙන්නේ නැහැ. මම වැඩිපුර බලන්නේ MultiversX හට නියමාකාර රාජ්යය (state) රඳවාගෙන, exploit එකෙන් ඇති කළ වලංගු නොවන වෙනස්කම් ඉවත් කරමින් ජාලය පිරිසිදුව යථා තත්ත්වයට පත් කළ හැකිද යන්නයි.
කඩදාසි මත එය සරලයි. ඒත් එය සරල නැහැ.
මේ වගේ යථා තත්ත්ව පත් කිරීමකදී එකම chain state එක වටා වලීදරයන්, හුවමාරු (exchanges), පාලම් (bridges), යටිතල සේවා සපයන්නන් (infrastructure providers) සහ පරිශීලකයන් සියල්ලෝම එකට ගැලපෙන්න ඕනේ. දුර්වල සම්බන්ධකයක් (one weak link) තාක්ෂණික යථා තත්ත්ව පත් කිරීමක් මෙහෙයුම්මය (operational) අවුල් ජාලයක් බවට පත් කරන්න පුළුවන්.
ඒ නිසා මම “hard fork එක එනවා” කියන හෙඩ්ලයින් එකට වඩා, සම්බන්ධීකරණය වූ සැබෑ ලෝක තත්ත්වයන් යටතේ යථා තත්ත්ව පත් කිරීමේ ක්රියාවලිය ඇත්තටම වැඩ කරනවාද කියන එක ගැනයි වැඩිපුර උනන්දු.
ඒකෙන් මට ජාලයේ ප්රතිරෝධය (resilience) ගැන restart නිවේදනයට වඩා වැඩි තොරතුරු ලැබෙනවා.
මේක ඇත්තටම වෙනස් කරන්නේ මොනවාද කියලා තවම හොයාගන්න උත්සාහ කරමින් ඉන්නේ.