UKMTO(ဗြိတိန်ရေကြောင်းကုန်သွယ်ရေး လုပ်ငန်းဆောင်ရွက်သူများအဖွဲ့)၏ နောက်ဆုံးထုတ်ပြန်ချက်အရ၊ စစ်ဘက်အဖွဲ့က ဟော်မုဇ်ရေလက်ကြားသို့ မောင်းနှင်ဝင်လာနေသည့် ရေနံတင်သင်္ဘောတစ်စီးအား ဒုံးကျည်ဖြင့် တိုက်ခိုက်ခံရကြောင်း အတည်ပြုထားသည်။ ကမ္ဘာ့အရေးအကြီးဆုံး စွမ်းအင်သယ်ယူပို့ဆောင်ရေး လည်ပတ်ရာ လမ်းကြောင်းတစ်ခုဖြစ်သည့် ယင်းဒေသတွင် တစ်ဖန် ကုန်သွယ်ရေးသင်္ဘောများကို တိုက်ရိုက်ပစ်မှတ်ထားသည့် စစ်ရေးတိုက်ခိုက်မှု ဖြစ်ပွားခဲ့ခြင်းသည် အရှေ့အလယ်ပိုင်း ပထဝီနိုင်ငံရေး အကျပ်အတည်းတွင် အဖြစ်မှန်ပိုင်းဆိုင်ရာ အဆင့်မြှင့်တက်လာမှုကို ဆိုလိုပြီး ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ စွမ်းအင်ထောက်ပံ့ရေးကွင်းဆက်အတွက် အခြားတစ်ကြိမ် ထောက်ပံ့မှုပြတ်တောက်နိုင်ခြေ၏ ခြိမ်းခြောက်မှုသစ်တစ်ခု ထပ်မံပေါ်ပေါက်လာစေသည်။
ဤဖြစ်ရပ်သည် အလွန်အရေးပါသည်မှာ ဟော်မုဇ်ရေလက်ကြားသည် ကမ္ဘာ့ပင်လယ်ရေကြောင်းဖြင့် သယ်ယူပို့ဆောင်သည့် ရေနံစိမ်း ထောက်ပံ့မှု၏ ခန့်မှန်းအားဖြင့် ငါးပုံတစ်ပုံခန့်ကို တာဝန်ယူထားသောကြောင့်ဖြစ်သည်။ စျေးကွက်အတွင်း ယခင်က ပထဝီနိုင်ငံရေး တင်းမာမှုများသည် ထိန်းချုပ်နိုင်သည့် အခြေအနေဖြင့် အချေအတင်တည်ငြိမ်နေမည်ဟု များစွာသောသူများ ကြိုတင်ယူဆထားခဲ့ကြသော်လည်း လက်တွေ့တိုက်ခိုက်မှုက ထိုပျက်စီးလွယ်သည့် ဟန်ချက်ကို တိုက်ရိုက်ချိုးဖောက်သွားခဲ့သည်။ ရေနံစိမ်း သယ်ယူပို့ဆောင်ရေးအတွက် အန္တရာယ်ကြေး (risk premium) သည် လျင်မြန်စွာ မြင့်တက်လာပြီး သင်္ဘောအာမခံခနှုန်းထားများမှာ အကြိမ်များစွာအထိ တက်နိုင်သလို တင်သင်္ဘောများ လမ်းကြောင်းပြောင်းခြင်း သို့မဟုတ် မနားမနေရ ရပ်နားခြင်းများ ဖြစ်လာနိုင်သည်။ ထို့ကာလအတွင်း ကမ္ဘာ့အဆင့် ပိုမိုအေးချမ်းလာမည့် လက္ခဏာများ စတင်ပေါ်လာနေသည့် ကမ္ဘာ့ငွေကြေးဖောင်းပွမှု (global inflation) ကို ပြင်းထန်သော “ဒုတိယတိုး” ဖိအား ထပ်မံပေးနိုင်သည်။
မက်ခရို ငွေကြေးဈေးကွက်အမြင်အရ လက်ရှိအခြေအနေ ဆိုးရွားလာခြင်းသည် နိုင်ငံတကာ benchmark ရေနံစျေးနှုန်းကို တိုက်ရိုက် မြှင့်တင်ပေးမည်ဖြစ်ပြီး ဖောင်းပွမှု လိုက်နာမှုဆိုင်ရာ စိတ်ကူး (inflation stickiness) ကို ပိုမိုတင်းကျပ်စေကာ အဓိကဗဟိုဘဏ်များ၏ လျှော့ချအတိုးနှုန်း (rate cuts) နေရာကို ကန့်သတ်ပေးလိမ့်မည်။ အန္တရာယ်ရှောင်အုပ်စု (safe-haven) စိတ်ဓာတ် အလွန်မြင့်တက်လာသဖြင့် US dollar index နှင့် ရွှေတို့သည် ခိုင်မာသော အထောက်အပံ့ရရှိမည်ဖြစ်ပြီး အမေရိကန်ဘဏ္ဍာရေးစာချုပ် (US treasury) အမြတ်နှုန်းများမှာ ဖောင်းပွမှုမျှော်မှန်းချက်နှင့် အန္တရာယ်ရှောင်ဝယ်ယူမှုအကြား ယှဉ်ပြိုင်မှုကြောင့် အလွန်အမင်း လှုပ်ခတ်တုန်ခါနိုင်သည်။ ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ အန္တရာယ်ယူထားသည့် ပိုင်ဆိုင်မှုများနှင့် စတော့ဈေးကွက်များအတွက်မူ အန္တရာယ်ငြိမ်သွားမှုနှင့် ဖောင်းပွမှုအလွန်မြင့်တက်နေမည့် အရိပ်အောက်တွင် တန်ဖိုးဖြတ်မှု ပြန်လည်သတ်မှတ်ခြင်း (valuation repricing) သည် သိသာထင်ရှားသော ပြန်လှန်ကျဆင်းမှု ဖိအားကို ဖြစ်ပေါ်စေမည်ဖြစ်သည်။
ကျပ်တစ်ငွေ (cryptocurrency) ဈေးကွက်အတွက်တော့ လက်ရှိအချိန်သည် လုံးဝ မျက်စိကန်းလောက်အောင် အကောင်းမြင်လို့ မရသေးပေ။ လုလင်လုပ်အားစွမ်းအား (liquidity) နှင့် အန္တရာယ်ရှောင်ခြင်း ယုတ္တိဗေဒ (safe-haven logic) က အဓိက ဦးဆောင်နေသည့် အလွန်အကျွံ ဈေးကွက်အခြေအနေတွင် $BTC စသည့် အန္တရာယ်မြင့်ပိုင်ဆိုင်မှုများသည် အများအားဖြင့် အရင်ဆုံး အကြွေးဖိအားလျှော့ချခြင်း (deleveraging) နှင့် ငွေကြေးထုတ်ယူခြင်း (fund outflow) တို့ကြောင့် နာကျင်မှုကို ပထမဆုံး ခံစားရတတ်သည်။ အချိန်တိုအတွင်း အန္တရာယ်ရှောင်ရန် ငွေများသည် ရိုးရာ “hard currencies” သို့ ပိုမိုစီးဝင်ရန် အလားအလာရှိပြီး၊ ပထဝီနိုင်ငံရေး ပဋိပက္ခသည် ပိုမိုကျယ်ပြန့်လာကာ ကမ္ဘာ့လုလင်လုပ်အားစွမ်းအား (global liquidity) ကို ပိုမိုတင်းကျပ်စေမည်ဆိုပါက ကျပ်တစ်ငွေဈေးကွက်မှာ အဆင့်လိုက် လုလင်လုပ်အားစွမ်းအား (liquidity) ညှစ်ကျပ်မှုကို ကြုံတွေ့ရနိုင်ပြီး ရင်းနှီးမြှုပ်နှံသူများအနေဖြင့် မက်ခရို “ဘလက်စဝမ်” (black swan) မှ ဖြစ်လာနိုင်သည့် အောက်ဘက်ဆင်းသက်ရေးအန္တရာယ်များကို အထူးဂရုပြုရမည်။⚠️
#Geopolitics #OilPrices #MacroEconomy
ဤဖြစ်ရပ်သည် အလွန်အရေးပါသည်မှာ ဟော်မုဇ်ရေလက်ကြားသည် ကမ္ဘာ့ပင်လယ်ရေကြောင်းဖြင့် သယ်ယူပို့ဆောင်သည့် ရေနံစိမ်း ထောက်ပံ့မှု၏ ခန့်မှန်းအားဖြင့် ငါးပုံတစ်ပုံခန့်ကို တာဝန်ယူထားသောကြောင့်ဖြစ်သည်။ စျေးကွက်အတွင်း ယခင်က ပထဝီနိုင်ငံရေး တင်းမာမှုများသည် ထိန်းချုပ်နိုင်သည့် အခြေအနေဖြင့် အချေအတင်တည်ငြိမ်နေမည်ဟု များစွာသောသူများ ကြိုတင်ယူဆထားခဲ့ကြသော်လည်း လက်တွေ့တိုက်ခိုက်မှုက ထိုပျက်စီးလွယ်သည့် ဟန်ချက်ကို တိုက်ရိုက်ချိုးဖောက်သွားခဲ့သည်။ ရေနံစိမ်း သယ်ယူပို့ဆောင်ရေးအတွက် အန္တရာယ်ကြေး (risk premium) သည် လျင်မြန်စွာ မြင့်တက်လာပြီး သင်္ဘောအာမခံခနှုန်းထားများမှာ အကြိမ်များစွာအထိ တက်နိုင်သလို တင်သင်္ဘောများ လမ်းကြောင်းပြောင်းခြင်း သို့မဟုတ် မနားမနေရ ရပ်နားခြင်းများ ဖြစ်လာနိုင်သည်။ ထို့ကာလအတွင်း ကမ္ဘာ့အဆင့် ပိုမိုအေးချမ်းလာမည့် လက္ခဏာများ စတင်ပေါ်လာနေသည့် ကမ္ဘာ့ငွေကြေးဖောင်းပွမှု (global inflation) ကို ပြင်းထန်သော “ဒုတိယတိုး” ဖိအား ထပ်မံပေးနိုင်သည်။
မက်ခရို ငွေကြေးဈေးကွက်အမြင်အရ လက်ရှိအခြေအနေ ဆိုးရွားလာခြင်းသည် နိုင်ငံတကာ benchmark ရေနံစျေးနှုန်းကို တိုက်ရိုက် မြှင့်တင်ပေးမည်ဖြစ်ပြီး ဖောင်းပွမှု လိုက်နာမှုဆိုင်ရာ စိတ်ကူး (inflation stickiness) ကို ပိုမိုတင်းကျပ်စေကာ အဓိကဗဟိုဘဏ်များ၏ လျှော့ချအတိုးနှုန်း (rate cuts) နေရာကို ကန့်သတ်ပေးလိမ့်မည်။ အန္တရာယ်ရှောင်အုပ်စု (safe-haven) စိတ်ဓာတ် အလွန်မြင့်တက်လာသဖြင့် US dollar index နှင့် ရွှေတို့သည် ခိုင်မာသော အထောက်အပံ့ရရှိမည်ဖြစ်ပြီး အမေရိကန်ဘဏ္ဍာရေးစာချုပ် (US treasury) အမြတ်နှုန်းများမှာ ဖောင်းပွမှုမျှော်မှန်းချက်နှင့် အန္တရာယ်ရှောင်ဝယ်ယူမှုအကြား ယှဉ်ပြိုင်မှုကြောင့် အလွန်အမင်း လှုပ်ခတ်တုန်ခါနိုင်သည်။ ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ အန္တရာယ်ယူထားသည့် ပိုင်ဆိုင်မှုများနှင့် စတော့ဈေးကွက်များအတွက်မူ အန္တရာယ်ငြိမ်သွားမှုနှင့် ဖောင်းပွမှုအလွန်မြင့်တက်နေမည့် အရိပ်အောက်တွင် တန်ဖိုးဖြတ်မှု ပြန်လည်သတ်မှတ်ခြင်း (valuation repricing) သည် သိသာထင်ရှားသော ပြန်လှန်ကျဆင်းမှု ဖိအားကို ဖြစ်ပေါ်စေမည်ဖြစ်သည်။
ကျပ်တစ်ငွေ (cryptocurrency) ဈေးကွက်အတွက်တော့ လက်ရှိအချိန်သည် လုံးဝ မျက်စိကန်းလောက်အောင် အကောင်းမြင်လို့ မရသေးပေ။ လုလင်လုပ်အားစွမ်းအား (liquidity) နှင့် အန္တရာယ်ရှောင်ခြင်း ယုတ္တိဗေဒ (safe-haven logic) က အဓိက ဦးဆောင်နေသည့် အလွန်အကျွံ ဈေးကွက်အခြေအနေတွင် $BTC စသည့် အန္တရာယ်မြင့်ပိုင်ဆိုင်မှုများသည် အများအားဖြင့် အရင်ဆုံး အကြွေးဖိအားလျှော့ချခြင်း (deleveraging) နှင့် ငွေကြေးထုတ်ယူခြင်း (fund outflow) တို့ကြောင့် နာကျင်မှုကို ပထမဆုံး ခံစားရတတ်သည်။ အချိန်တိုအတွင်း အန္တရာယ်ရှောင်ရန် ငွေများသည် ရိုးရာ “hard currencies” သို့ ပိုမိုစီးဝင်ရန် အလားအလာရှိပြီး၊ ပထဝီနိုင်ငံရေး ပဋိပက္ခသည် ပိုမိုကျယ်ပြန့်လာကာ ကမ္ဘာ့လုလင်လုပ်အားစွမ်းအား (global liquidity) ကို ပိုမိုတင်းကျပ်စေမည်ဆိုပါက ကျပ်တစ်ငွေဈေးကွက်မှာ အဆင့်လိုက် လုလင်လုပ်အားစွမ်းအား (liquidity) ညှစ်ကျပ်မှုကို ကြုံတွေ့ရနိုင်ပြီး ရင်းနှီးမြှုပ်နှံသူများအနေဖြင့် မက်ခရို “ဘလက်စဝမ်” (black swan) မှ ဖြစ်လာနိုင်သည့် အောက်ဘက်ဆင်းသက်ရေးအန္တရာယ်များကို အထူးဂရုပြုရမည်။⚠️
#Geopolitics #OilPrices #MacroEconomy