Ọ̀kan lára àwọn ànímọ̀ pàtàkì ti àwọn cryptocurrency ni pé wọ́n jẹ́ open source. Èyí túmọ̀ sí i pé data olùṣàkóso ìṣòwò pẹ̀lú, bíi iye àwọn adirẹsi aláìlẹ́gbẹ (unique addresses) tàbí iye owó sisan ojoojúmọ́ (volume of daily transactions), wà lórí ayélujára láìní ìdènà. Ṣùgbọ́n àwọn cryptocurrency tún ṣe ìtọ́jú ìpamọ́ (privacy) ní kíkankíkan, nítorí náà, lílo àwọn data wọ̀nyẹn láti lóye àwùjọ (demographics), tàbí fífi wọn wé sí ìlú orílẹ̀-èdè (country), le nira, ṣùgbọ́n kì í ṣe ohun tí kò ṣeé ṣe rárá. A ó ṣàlàyé ìdí tí ó fi rí bẹ́ẹ̀, àwọn iṣẹ́ ojútùú tí wọ́pọ̀ (common workarounds), àti láti kó ìkànsí jọ ìtàn tó dá lórí jù lọ nípa àwọn orílẹ̀-èdè wo ni ó ti gba crypto wọ́n lò ní ọ̀pọ̀ jù. 

Bakit mahirap sukatin ang pag-aampon ng crypto ayon sa bansa?

Ang Bitcoin, ang unang cryptocurrency, ay idinisenyo para gumana bilang bagong uri ng pera, inuuna ang mga key feature na ito:

  • Walang sentral na awtoridad

  • Bukas sa sinuman

  • Walang paghihigpit sa heograpiya

  • Pribado & pseudonymous

  • Lumalaban sa anumang uri ng censorship

Sa praktika, nangangahulugan ito na hindi mo kailangang gumawa ng account para magpadala o tumanggap ng bitcoin—sa paraang kailangan mo sa bangko o payment provider. Sa katunayan, hindi mo kailangang magbigay ng anumang personal na impormasyon. 

Ang lahat ng transaksyon ay nakaimbak sa isang database na ibinabahagi sa isang distributed computer network—ang Bitcoin blockchain. Ang mga transaksyon ay walang pribadong impormasyon at walang IP addresses. Mahirap itong maintindihan ng mga baguhan sa web2.0 na mundo kung saan binibitiwan natin ang ilan sa napakaraming personal na impormasyon at kusang-loob na pinapayagan ang mga online service na malaman ang napakarami tungkol sa atin—kasama ang ating bansang pinagmulan.

Ang maraming libong cryptocurrencies na inudyukan ng Bitcoin ay gumagana sa halos kaparehong paraan. Ginagawa nitong mahirap unawain kung saan nagaganap ang karamihan sa mga transaksyon; pero hindi imposible. Ito ay dahil sa konsepto ng pseudonymity.

Paano tantiyahin ang paggamit ng crypto ayon sa bansa

Ang Pseudonymity ay isa sa pinakamababang nauunawaang aspekto ng cryptocurrency. Ang pseudonym ay isang consistent na identifier na hindi ang tunay mong pangalan ngunit maaaring magbunyag ng iyong tunay na pangalan sa pamamagitan ng ugnayan (association). 

Gaya ng nabanggit na, hindi mo kailangang gumawa ng account para gamitin ang Bitcoin. Kailangan mo lang ng Bitcoin wallet na bubuo ng address—katulad ng email address—na makakapagpadala at makakatanggap ng pondo.

Ang address na iyon ay walang anumang nakikikilalang impormasyon. Mahaba lang itong string ng mga letra at numero. Pero kung halimbawa, isasama mo ang Bitcoin address mo sa iyong Twitter profile—gaya ng ginagawa ng maraming tao—at nakikikilala ka ng Twitter account mo, kung gayon madali ang pag-uugnay ng dalawang piraso ng impormasyon, na magbubunyag sa iyo bilang may-ari ng Bitcoin address na iyon.

Totoo rin ito sa mga negosyong nagsisilbi sa crypto ecosystem, at ang pinakamahalaga ay ang mga exchange. Bagama’t hindi mo kailangan gumawa ng account para gumamit ng Bitcoin, ang pinakakaraniwang ruta para makakuha ng ilan ay sa pamamagitan ng isang centralised cryptocurrency exchange, kung saan kailangan mong gumawa ng account at magbigay ng nakikikilalang impormasyon.

Ang mga Exchange ang nagsisilbing custodian ng cryptocurrency para sa ngalan ng kanilang mga customer. May kontrol sila sa mga address na naglalaman ng pondo, ngunit nagbibigay sa mga customer ng access sa kanilang pondo sa pamamagitan ng website o app at isang personal na account. 

Ibinabahagi ng mga exchange nang lantaran ang mga detalye ng mga address para sa deposit/withdrawal, kaya hindi mahirap ikonekta ang isang exchange sa isang hanay ng mga address—na ang aktibidad ay malayang makikita dahil open source ang crypto. 

Ikonekta ang mga tuldok

Isang buong industriya ang umusbong para kunin ang mga pattern at gawi na ito mula sa paggamit ng blockchain. Ginagamit ng blockchain analysis ang data science para gawin ang mga koneksyon sa pagitan ng mga kilalang entity—tulad ng mga exchange—at ang dami ng crypto na nasa mga address na maaari nilang maiuugnay nang hayagan.

Ang mga exchange ay mga negosyong nagpoprotekta sa data ng kanilang mga user, kaya para sa mga blockchain analyst na hatiin ang volume ng data mula sa isang exchange ayon sa bansa o demograpiko, kailangan nilang pagsamahin ito sa iba pang pinagmumulan ng impormasyon at gumawa ng ilang pagpapalagay.

Narito kung paano ginagawa ng isang blockchain analysis firm, ang Chainalysis, ang pagkonekta sa mga tuldok. Kinukuha nila ang kilalang aktibidad sa crypto at pinagsasama ito sa isang Web Traffic Methodology.

Ginagamit ang isang index dahil kung hindi, ang data ay magsasalamin lang sa mga bansang maraming tao na may mataas na GDP at hindi tayo nito sasabihin ng kahit ano na hindi pa natin alam. Para matugunan na pinagsama ang tatlong aspeto ng trackable crypto activity na ito para mabuo ang overall index. 

  • ang kabuuang halaga ng crypto na natanggap ayon sa bansa

  • crypto na ipinagpalit ng mga hindi-propesyonal na crypto investors (mga transaksyon <$10,000) 

  • P2P exchange-traded volume

Pagkatapos, ang tatlong metric na ito ay binibigyan ng bigat batay sa purchasing power parity (PPP) per capita, na sumusukat sa kakayahan ng isang tao sa isang partikular na bansa na bumili ng isang nakatakdang “basket” ng mga produkto.

Ang Web Traffic Methodology ay kumukuha ng heograpikong paghahati ng web traffic sa bawat exchange mula sa mga pampublikong website monitoring resources tulad ng Similar Web, at pinagsasama ito sa iba pang kilalang salik:

  • Time zone ng crypto activity

  • Ang mga fiat trading pair na iniaalok

  • Saklaw ng mga wikang iniaalok

  • Kung saan nakabase ang punong-tanggapan ng palitan

  • Impormasyong ibinibigay sa mga label na inilalagay sa mga crypto address

Kung ito’y parang maraming hulaan, iyon nga. Ang paraan na ginagamit ng Similar Web para matukoy kung saan nanggagaling ang trapiko sa isang partikular na website ay hindi rin eksaktong agham. Hindi rin nito isinasaalang-alang ang paggamit ng mga VPN, at binibigyan nito ng pantay na bigat ang lahat ng trapiko sa palitan—samantalang sa katotohanan, maliit na bahagi lamang ang aktibong mga user at marami ang bots. 

Ang nakukuha ng Chainalysis ay ang pinakamahusay na hula para sa isang index ng pandaigdigang grassroots na pag-aampon ng crypto batay sa kanilang modelo at lahat ng pagpapalagay nito.

Ang Nangungunang Sampung Bansa Para sa Aktibidad sa Crypto

Batay sa kanilang metodolohiya, niranggo ng ‘Geography of Cryptocurrency Report for 2020’ ng Chainalysis ang mga bansa nang ganito:

1. Vietnam

2. India

3. Pakistan

4. Ukraine

5. Kenya

6. Nigeria

7. Venezuela

8. United States

9. Togo

10. Argentina

Pinagmulan: https://blog.chainalysis.com/reports/2021-global-crypto-adoption-index/

Sa unang tingin, medyo nakakagulat ang listahan, pero tandaan: hindi ito sumusukat ng absolute na bilang ng mga user—na magiging tugma sa GDP per capita at populasyon—kundi isang index ng pag-aampon.

Ang nangungunang bansa para sa pag-aampon ng crypto batay sa Chainalysis Index ay Vietnam, isang batang bansa at mahusay sa teknolohiya, na may kulturang mapagpusta na pinapaboran ang pagsusugal at pamumuhunan, at kung saan ang remittance ay mahalagang bahagi ng GDP (mahigit 6% noong 2020 ayon sa datos ng World Bank). Nagbibigay ito ng matabang lupa para sa pag-aampon ng cryptocurrency.

Hindi rin nakakagulat ang paglitaw ng India at Pakistan sa ikalawa at ikatlong puwesto sa global crypto adoption index. Muli, mahalaga ang remittance sa parehong bansa—na may batang demograpiko, pagtaas ng mobile penetration, at lumalaking middle class na mahusay sa edukasyon, at marunong sa pananalapi ngunit kulang sa mga oportunidad na mamuhunan sa mga alternatibo sa pambansang salapi.

Apat sa mga bansang nasa top 10—Nigeria, Venezuela, Argentina at Kenya—ay nagpapakita ng lakas ng crypto bilang hedges laban sa hyperinflation na dinaranas ng bawat isa sa iba’t ibang antas. 

Para sa lahat ng bansang nasa listahan—maliban sa Estados Unidos—ang remittance ay malaking bahagi ng GDP, kung saan ang crypto ay lalong nagiging solusyon na nakikipagkumpitensya sa mga medyo mahal na umiiral na opsyon tulad ng Western Union o Moneygram.

Aktibidad ng P2P Crypto

Sa tatlong elemento ng crypto activity na ginagamit ng pananaliksik ng Chainalysis, ang huli—P2P exchange-traded volume—ang tanging nagbibigay-daan para sa paghahati ayon sa bansa.  Ang P2P ay peer-to-peer. 

Ang website na Coin Dance ay kumukuha ng datos mula sa tatlong pangunahing P2P exchange—Localbitcoins, Paxful at Bisq—at ipinapakita sa chart ang trading volume ayon sa bansa. Ang data na iyon ay hindi pinagsasama-sama (aggregated) sa tatlong P2P exchange na binanggit at hindi kasama ang Binance P2P, na may malaking volume, pero nagbibigay ito ng maaasahang datos na nagpapakita ng ibang aspeto ng pag-aampon ng crypto.

Ang P2P exchange ay nagpapadali ng pangangalakal nang direkta sa pagitan ng mga user at napakapopular sa mga bansang kung saan ang harapang pag-trade pa rin ang karamihan sa uri ng komersyo, at mababa ang tiwala sa mga sentralisadong institusyong pampinansyal. 

Nag-aalok din ang mga P2P exchange ng mas malawak na uri ng paraan ng pagbabayad—makakatulong muli ito sa mga bansang karamihan ng populasyon ay walang tradisyunal na bank account.

Ang datos mula sa Coin Dance at Chainalysis ay tumuturo sa kahalagahan ng P2P Exchange sa Africa, Asia at South/Central America, at ipinapakita kung paano ang pag-aampon ng ganap na bagong uri ng digital money ay bahagi ring hinihimok ng ilang napaka-tradisyunal na pagpapahalaga.

Datos mula sa Survey

Bukod sa metodolohiya ng Chainalysis, ang pinakakaraniwang paraan ng pagtingin sa pag-aampon ay sa pamamagitan ng mga survey. Ngunit maraming problema sa survey data:

  • mga konklusyon ay hinuhugot mula sa maliliit/mapiling sample

  • ang mga survey methodology ay kapansin-pansing mahina

  • napakahirap beripikahin ang mga pahayag ng respondents para patunayan ang pagmamay-ari

  • madalas ginagamit ang mga resulta ng survey bilang paraan para makaakit ng audience, na nagpapakitang ang mga metodolohiya ay hindi partikular na matibay

Sa kabila nito, may survey data na independiyenteng nakakarating sa mga katulad na konklusyon sa Chainalysis, kaya may dagdag na bigat ang kanilang datos.

Ayon sa Statista Global Consumer Survey, humigit-kumulang 27 porsyento ng mga tumugon sa Vietnam ang iniulat na may pagmamay-ari o nagamit ng mga cryptocurrency noong 2021. Habang ang mas kamakailang Finder.com survey (mula Abril 2022) ay nagmumungkahing 26.2% ng mga Vietnamese ang may cryptocurrency—nasa likod ng India at Nigeria.

Gayunman, ang mga natuklasan sa survey ay hindi tugma sa Pew Research noong Nobyembre 2021 na nagsasabing 16% ng mga Amerikano ang namuhunan sa o nag-trade ng kahit anong uri ng cryptocurrency, (na katumbas ng higit 50million katao) samantalang ang Finder.com ay inilagay ang bilang na iyon sa 9.5%. 

Ang Financial Conduct Authority, na responsable sa pagre-regulate ng mga institusyong pampinansyal sa UK, ay nagsagawa ng survey noong Enero 2021 na nagpakita na 4.4% ng mga nasa hustong gulang ay nagmamay-ari ng cryptocurrency (mga 2.3 milyong tao). Salungat din ito sa Finder,com na inilagay ang pag-aampon sa UK sa 7%.

Kapag nagdududa, magtanong sa Google

Kung gusto mo ng simpleng proxy para sa global crypto adoption, puwede mong ibase sa bilang ng mga Google search. Ipinapakita ng Google Trends na ang kabuuang interes sa terminong ‘Bitcoin’ ay nasa mas mababa pa rin kaysa sa rurok nito noong 2017, at sa nakalipas na taon ay medyo flat.

Kapag tiningnan ang Google Trend’s data ayon sa bansa, ang El Salvador ang nangunguna sa index—hindi nakakagulat dahil noong Hunyo 2021, naging una itong bansa na ginawang legal tender ang Bitcoin.

Maging interesante kung kailan ia-update ng Chainalysis ang kanilang data para sa 2021 at kung tugma ba ang aktuwal na aktibidad sa El Salvador sa hinihinging impormasyon para malaman pa sa pamamagitan ng Google Search. 

Si Nayib Bukele, Pangulo ng El Salvador, ay kumikilos bilang Bitcoin ambassador sa global na entablado, gaya ng ipinapakita ng kaniyang pagtanggap sa mga kinatawan mula sa 44 na bansa noong Mayo 2022 para ibahagi ang kaniyang mga karanasan.

Ang kasalukuyang Bear Market ay magpapahirap para kay Bukele na makapagdala pa ng mas maraming bansa sa Bitcoin fold, at maaari pang itulak ang kaniyang mga desisyon na tuloy-tuloy na ‘buy the dip’—pero ang El Salvador ay hindi lamang ang ginawang legal tender ang Bitcoin. Sumunod ang Central African Republic noong Abril 2022.

Ang balitang natanggap ay mas kaunting reaksyon, at hindi malinaw ang motibasyon sa paglipat. Ang CAR ay isa sa pinakamahihirap na bansa sa mundo na napakababa ng internet penetration, at may kasaysayan ng internal conflict na karamihan ay nakasentro sa kontrol sa likas na yaman nito—diamonds, gold at uranium.

Ang CAR ay nasa alitan (tug of war) sa pagitan ng France at Russia—pareho silang gustong magkaroon ng mas malaking impluwensya. Kasama ang maraming dating kolonya, ang opisyal na salapi ng Central African Republic ay ang CAF franc na suportado ng France, kaya itinuturing ng ilan na ang hakbang na ito ay hamon sa makasaysayang ugnayang iyon.

Ang tanging ibang bansa na lumilitaw sa parehong Google Trends data para sa ‘Bitcoin’ searches sa nakalipas na taon at sa Chainalysis bespoke index data para sa 2020 ay Nigeria—na sinulat ni Learn Crypto sa magkakahiwalay na blog articles. 

  • Paano bumili ng Bitcoin sa Nigeria

  • Ang kahalagahan ng cryptocurrency sa Nigeria

Ang Nigeria ay may mahina at pambansang salapi—ang Naira—na dumanas ng maraming kamakailang devaluations at nahaharap sa pampulitikang kawalang-tatag. Gayunman, ito ay isang batang bansa na may diwa ng entrepreneurship at sabik na yakapin ang mga alternatibong pinansyal. Sinusuportahan ito ng Statista data na nabanggit na kung saan 42% ng mga tumugon mula sa Nigeria ang nagsabing pag-aari nila o nagamit nila ang isang digital coin.

Ang datos ng Google ay maaaring lang na mag-highlight ng agwat sa pagitan ng pagnanais na maintindihan—sa pamamagitan ng keyword search—at aktuwal na paggamit. Mahirap ding malaman kung ito ay ‘leading’ indicator na nagsasabi kung saan nanggagaling ang pag-aampon, o ‘lagging’ indicator na kumukumpirma sa umiiral na mga trend.

Sa totoo lang, hindi tayo magkakaroon ng anumang katiyakan dahil idinisenyo ang crypto para gawing mahirap ang pag-unawa sa demograpiko o heograpikong mga trend kapag ginagamit ito.