Các điểm chính
Zcash (ZEC) là một loại tiền mã hoá được tách ra từ Bitcoin vào năm 2016 với mục đích tăng cường quyền riêng tư cho người dùng.
Mạng lưới sử dụng công nghệ zk-SNARK, một giao thức bảo mật cho phép xác minh giao dịch mà không tiết lộ thông tin về người gửi, người nhận hoặc số tiền.
Zcash sử dụng thuật toán đào Equihash, khác với thuật toán SHA-256 của Bitcoin và được đào hiệu quả nhất với Mạch tích hợp cho ứng dụng cụ thể (ASIC).
Zcash sử dụng thuật toán đào Equihash, khác với thuật toán SHA-256 của Bitcoin, vì vậy thợ đào cần thiết bị phần cứng chuyên dụng để đào ZEC.
Giới thiệu
Ra mắt năm 2016 bởi Zooko Wilcox O'Hearn cùng một nhóm nhà khoa học, Zcash khởi đầu là một dự án mang tên Zerocoin (sau này đổi thành Zerocash). Dự án này được xây dựng dưới hình thức hard fork từ cơ sở mã của Bitcoin, tập trung vào tính bảo mật và ẩn danh, cho phép người dùng giấu dữ liệu tài chính của mình.
Cơ chế hoạt động của Zcash: Ẩn danh và zk-SNARK
Công nghệ cốt lõi được Zcash sử dụng là một công cụ mật mã tên là zk-SNARK (Zero-Knowledge Succinct Non-Interactive Argument of Knowledge).
Trong một giao dịch tiền mã hoá thông thường, mạng lưới xác nhận thanh toán bằng cách kiểm tra địa chỉ của người gửi và số tiền, giống như ký séc mà ai cũng nhìn thấy chi tiết.
Ngược lại, Zcash cung cấp tính năng “giao dịch được bảo vệ”, cho phép bạn chứng minh mình có tiền và đã gửi đi mà không cần phải công khai thông tin chi tiết. Công nghệ zk-SNARK được sử dụng để mã hóa thông tin, giúp mạng lưới xác minh rằng “giao dịch này hợp lệ” mà người khác không biết được người gửi, người nhận hay số tiền được chuyển. Tuy nhiên, nếu người dùng muốn, họ vẫn có thể để giao dịch công khai giống như Bitcoin.
Thuật toán băm
Trong khi Bitcoin sử dụng thuật toán băm SHA-256 cho cơ chế đồng thuận Bằng chứng xử lý (PoW) thì Zcash lại sử dụng thuật toán Equihash. Điểm khác biệt này khiến phần cứng và phần mềm đào Bitcoin không tương thích với Zcash. Ngoài ra, mạng lưới Zcash có kích thước khối lớn hơn và thời gian băm khác, nhằm đạt tốc độ băm mạng lưới cao hơn.
Cách đào Zcash (ZEC)
Tương tự như Bitcoin, Zcash cũng sử dụng cơ chế đồng thuận PoW. Thợ đào ZEC sẽ cạnh tranh với nhau để giải các bài toán mật mã để tạo ra khối mới và nhận phần thưởng khối.
Mặc dù về mặt kỹ thuật, người ta vẫn có thể đào coin Zcash bằng máy tính thông thường (chạy hệ điều hành Linux, Mac hoặc Docker), nhưng độ khó của mạng lưới đã tăng đáng kể từ khi ra mắt. Do đó, đào ZEC bằng máy tính cá nhân gần như không khả thi và hiếm khi sinh lời.
Để đào Zcash hiệu quả, cần sử dụng:
Thiết bị đào ASIC: Mạch tích hợp cho ứng dụng cụ thể (ASIC) là hệ thống phần cứng được thiết kế riêng cho việc đào tiền mã hoá.
Đội thợ đào: Khi tham gia đội thợ đào, thợ đào có thể kết hợp sức mạnh tính toán để tăng hiệu suất và cơ hội nhận thưởng và phần thưởng sẽ được chia đều cho các thành viên trong đội.
Ai vận hành Zcash?
Zcash ban đầu được phát triển bởi Electric Coin Company (ECC). Trong động thái hướng tới tính phi tập trung, ECC đã chuyển nhượng thương hiệu và giấy phép cho Zcash Foundation. Đến năm 2024, ECC công bố sẽ tiếp tục rút lui và bàn giao hoàn toàn quyền quản trị cho Foundation.
Tuy nhiên, các tính năng ẩn danh của Zcash cũng gây quan ngại cho chính phủ và cơ quan quản lý. Điều này dẫn đến các cuộc tranh luận về việc áp dụng ZEC trong tương lai và các coin ẩn danh khác trong nền kinh tế toàn cầu được quản lý.
Grayscale đăng ký thành lập quỹ ETF Zcash
Cuối năm 2025, Grayscale – công ty quản lý tài sản số – đã nộp đơn đăng ký thành lập quỹ hoán đổi danh mục (ETF) Zcash. Nếu được duyệt, quỹ ETF này sẽ cho phép nhà đầu tư truyền thống mua chứng chỉ quỹ đại diện cho ZEC ngay qua tài khoản môi giới tiêu chuẩn mà không cần phải quản lý ví tiền mã hoá hay khoá riêng tư.
Kết luận
Zcash là một dự án tiền mã hoá tập trung vào quyền riêng tư trên blockchain, sử dụng công nghệ zk-SNARK. Công nghệ ẩn danh của Zcash cho phép chuyển tiền một cách bí mật mà không bị mất đi khả năng xác minh giao dịch.
Đọc thêm
Tuyên bố miễn trừ trách nhiệm: Nội dung này được trình bày cho bạn trên cơ sở “nguyên trạng” chỉ nhằm mục đích cung cấp thông tin chung và phổ biến kiến thức, mà không phải là sự cam đoan hay bảo đảm dưới bất kỳ hình thức nào. Nội dung này không nên hiểu là lời khuyên tài chính, pháp lý hoặc chuyên môn khác cũng như không nhằm mục đích khuyến nghị mua bất kỳ sản phẩm hoặc dịch vụ cụ thể nào. Bạn nên tham khảo lời khuyên từ các cố vấn chuyên môn thích hợp. Sản phẩm được đề cập trong bài viết này có thể không được cung cấp tại khu vực của bạn. Trong trường hợp bài viết được đóng góp bởi người đóng góp bên thứ ba, xin lưu ý rằng những quan điểm thể hiện đó thuộc về người đóng góp bên thứ ba và không nhất thiết phản ánh quan điểm của Binance Academy. Vui lòng đọc toàn bộ tuyên bố miễn trừ trách nhiệm của chúng tôi để biết thêm chi tiết. Giá tài sản kỹ thuật số có thể biến động. Giá trị khoản đầu tư của bạn có thể tăng hoặc giảm và có thể bạn sẽ không nhận lại được số tiền đã đầu tư. Bạn hoàn toàn chịu trách nhiệm về các quyết định đầu tư của mình và Binance Academy không chịu trách nhiệm pháp lý về bất kỳ tổn thất nào mà bạn có thể phải chịu. Tài liệu này không nên hiểu là lời khuyên tài chính, pháp lý hoặc chuyên môn khác. Để biết thêm thông tin, vui lòng xem Điều khoản sử dụng và Cảnh báo rủi ro của chúng tôi.
