Sanksiyalar İranı diz çökdürə bilərmi? Bazarlar Yaxın Şərqdə növbəti dəyişiklikləri diqqətlə izləyir
Analitiklər hesab edir ki, Tramp administrasiyası İran məsələsini fərqli bir yolla həll etməyə çalışır.
Əvvəllər hava zərbələri, raket hücumları kimi hərbi vasitələr gözlənilən nəticəni vermədikdən sonra, ABŞ indi daha sərt iqtisadi təzyiq xəttinə keçə bilər: o cümlədən sanksiyaların əhatəsini genişləndirmək, dəniz ticarətini məhdudlaşdırmaq, İranın enerji əməkdaşlıq tərəfdaşlarına zərbə vurmaq.
Məqsəd iqtisadi təcrid yolu ilə İranı danışıqlar şərtlərini qəbul etməyə məcbur etməkdir.
Lakin problem ondadır ki, bu yol düşündüyünüz qədər sadə deyil.
Ən böyük çətinlik isə Hörmüz boğazıdır.
Qlobal enerji daşınması üçün mühüm keçid kimi Hörmüz boğazında uzunmüddətli qeyri-sabitlik yaranarsa, bu, yalnız İranı və ABŞ-ni deyil, həm də dünya enerji bazarını təsir altına alacaq.
Hazırda İranın İslam İnqilabı Keşikçiləri qüvvələri regionda kifayət qədər güclü təsirə malikdir və müxtəlif əks-tədbir vasitələrini də əlində saxlayır.
Analitiklər hesab edir ki, iqtisadi təzyiq daha da artarsa, İran hərbi əməliyyatlarla cavab verə bilər—xüsusilə Fars körfəzi ətrafındakı enerji obyektlərinə qarşı.
Bu da neft qiymətlərinə təsir göstərə və ABŞ-nin atacağı addımların dəyərini yüksəldə bilər.
Bazarlar növbəti əsas məqamı gözləyir: ABŞ-ın maliyyə naziri Bessentin tezliklə açıqlayacağı yeni planın təfərrüatları.
Əgər münaqişə hərbi qarşıdurmadan iqtisadi blokadaya keçsə, qlobal bazarlar yeni bir dəyişənlə üzləşə bilər.
İnvestorlar üçün Yaxın Şərqdəki vəziyyət heç vaxt təkcə siyasi xəbər deyil—o, birbaşa aşağıdakıları təsir edə bilər:
neftin qiymət dinamikası, inflyasiya gözləntiləri, dolların gücü və qlobal riskli aktivlərin göstəriciləri.
Tarix dəfələrlə göstərib ki, geosiyasi gərginlik artdıqda vəsaitlər çox vaxt əvvəlcədən sığınacaq axtarışına yönəlir.
Bazarın həqiqətən təsirləndiyi təkcə müharibənin özü deyil, həm də müharibənin növbəti addımda qlobal enerji və maliyyə mənzərəsini dəyişib-dəyişməyəcəyidir.
Analitiklər hesab edir ki, Tramp administrasiyası İran məsələsini fərqli bir yolla həll etməyə çalışır.
Əvvəllər hava zərbələri, raket hücumları kimi hərbi vasitələr gözlənilən nəticəni vermədikdən sonra, ABŞ indi daha sərt iqtisadi təzyiq xəttinə keçə bilər: o cümlədən sanksiyaların əhatəsini genişləndirmək, dəniz ticarətini məhdudlaşdırmaq, İranın enerji əməkdaşlıq tərəfdaşlarına zərbə vurmaq.
Məqsəd iqtisadi təcrid yolu ilə İranı danışıqlar şərtlərini qəbul etməyə məcbur etməkdir.
Lakin problem ondadır ki, bu yol düşündüyünüz qədər sadə deyil.
Ən böyük çətinlik isə Hörmüz boğazıdır.
Qlobal enerji daşınması üçün mühüm keçid kimi Hörmüz boğazında uzunmüddətli qeyri-sabitlik yaranarsa, bu, yalnız İranı və ABŞ-ni deyil, həm də dünya enerji bazarını təsir altına alacaq.
Hazırda İranın İslam İnqilabı Keşikçiləri qüvvələri regionda kifayət qədər güclü təsirə malikdir və müxtəlif əks-tədbir vasitələrini də əlində saxlayır.
Analitiklər hesab edir ki, iqtisadi təzyiq daha da artarsa, İran hərbi əməliyyatlarla cavab verə bilər—xüsusilə Fars körfəzi ətrafındakı enerji obyektlərinə qarşı.
Bu da neft qiymətlərinə təsir göstərə və ABŞ-nin atacağı addımların dəyərini yüksəldə bilər.
Bazarlar növbəti əsas məqamı gözləyir: ABŞ-ın maliyyə naziri Bessentin tezliklə açıqlayacağı yeni planın təfərrüatları.
Əgər münaqişə hərbi qarşıdurmadan iqtisadi blokadaya keçsə, qlobal bazarlar yeni bir dəyişənlə üzləşə bilər.
İnvestorlar üçün Yaxın Şərqdəki vəziyyət heç vaxt təkcə siyasi xəbər deyil—o, birbaşa aşağıdakıları təsir edə bilər:
neftin qiymət dinamikası, inflyasiya gözləntiləri, dolların gücü və qlobal riskli aktivlərin göstəriciləri.
Tarix dəfələrlə göstərib ki, geosiyasi gərginlik artdıqda vəsaitlər çox vaxt əvvəlcədən sığınacaq axtarışına yönəlir.
Bazarın həqiqətən təsirləndiyi təkcə müharibənin özü deyil, həm də müharibənin növbəti addımda qlobal enerji və maliyyə mənzərəsini dəyişib-dəyişməyəcəyidir.
